Afsana Elshad Alizadeh Huseynli

SPREADING ENLIGHTENMENTAL IDEAS IN YEREVAN THROUGH THE PRESS

Xülasə. Məqalədə XIX əsrin sonu XX əsrin əvvəllərində İrəvan şəhərində baş verən ictimai-siyasi və mə­dəni proseslər fonunda maarifçilik ideyalarının formalaşması və yayılması prosesi tədqiq olunur. Təd­qi­qat­da maarifçi ziyalıların ictimai düşüncənin inkişafında, milli oyanışın güclənməsində və təhsilin ya­yıl­ma­sın­da oynadığı rolu mətbuat vasitəsilə izah edilir. Xüsusilə İrəvanda nəşr olunan qəzet və jurnalların maarif­çi­lik ideyalarının təbliğində əhəmiyyəti vurğulanır. Məqalədə qeyd olunur ki, bu nəşrlər vasitəsilə savad­sız­lı­ğa qarşı mübarizə aparılır, xalq arasında milli özünüdərk, dünyəvi təhsil və elmə maraq aşılanırdı. Məqalədə ey­ni zamanda, İrəvan azərbaycanlılarının maarifçilik fəaliyyətində qarşılaşdığı çətinliklərə də toxunulur. Araşd­ırma ümumilikdə göstərir ki, İrəvanda mətbuat maarifçi ideyaların yayılmasında güclü ictimai vasitə olmuş­dur.

Açar sözlər: Maarifçilik, milli oyanış, təhsil və savadlanma, İrəvan ziyalıları, mətbuat orqanları, cəmiyyətin maariflənməsi, mədəni dirçəliş